در این بخش مطالب مربوط به عزت نفس و اعتماد به نفس منتشر می شود.

انواع اعتماد به نفس

پس از اینکه در مقاله ی اعتماد به نفس چیست به تعریف اعتماد به نفس پرداختیم و با مفهوم اعتماد به نفس آشنا شدیم، در این نوشته سعی داریم انواع اعتماد به نفس را بیان کرده و به تعریف و توضیح آن ها بپردازم.

 

در این مقاله دو نوع تقسیم بندی برای انواع اعتماد به نفس خواهیم داشت که نوع اول مربوط به تقسیم بندی بر اساس میزان اعتماد به نفس است و تقسیم بندی دوم انواع اعتماد به نفس از نظر کارکردی را شامل می شود.

 


 

انواع اعتماد به نفس بر اساس میزان و درجه ی آن:

 

با توجه به اینکه فرد در چه محیطی رشد کرده است و والدین آن فرد چه روشی را برای تربیت فرزند خود به کار برده اند،انواع اعتماد به نفس را می توان به چهار نوع تقسیم کرد.

 

۱- اعتماد به نفس کاذب بالا

یکی از انواع اعتماد به نفس است که بسیار خطرناک می باشد. اگر فرزندی در نظر تمام افراد خانواده بیش از حد مورد توجه و احترام باشد و بی جهت مورد تشویق قرار گیرد، در او اعتماد به نفس کاذب بالا شکل می گیرد.

 

چون همیشه در کودکی به این افراد القا شده که توانایی های منحصر به فردی دارند، این افراد فکر می کنند که انسان های بسیار مهمی هستند.

 

مثلاً کودکی که نقاشی ساده ای کشیده است اما والدین به قدری از نقاشی او تعریف می کنند و به او جایزه می دهند که کودک فکر می کند بهترین نقاش دنیا است.

 

اما وقتی وارد جامعه می شود و با واقعیت رو به رو شده و افرادی را می بیند که در نقاشی کردن از او بهتر عمل می کنند و او نقاش بسیار معمولی است، دچار شکست، افسردگی و حسادت می شود.

 

این افراد همیشه خود را بالاتر از آن چیزی می پندارند که واقعاً هستند و حتی گاهی اوقات فکر می کنند دارای قدرت های خارق العاده ای هستند.

 

انواع اعتماد به نفس

 

مثلاً فکر می کنند می توانند با سرعت ۲۰۰ کیلومتر بر ساعت رانندگی کنند، بدون اینکه تصادف کنند.

می توانند از طبقه ی چهارم ساختمان پایین بپرند، بدون اینکه صدمه ببینند و…

 

این افراد معمولاً در برنامه ریزی و اهدافشان شکست می خورند، چون خودشان را خیلی دست بالا می گیرند.

به خاطر اعتماد به نفس بالایی که دارند، بسیار اهل خطر کردن هستند.

 

وقتی این افراد با خود خلوت می کنند و تنها هستند، چون با واقعیت های خودشان رو به رو می شوند، خودشان را کوچک می بینند و بنابراین برای جبران آن خودشان را بزرگ نشان می دهند.

چون به این افراد در هر شرایطی القا شده که بزرگ هستند.

 

 

 

۲- اعتماد به نفس پایین

افرادی که در کودکی مورد بی توجهی و بی مهری والدین قرار گرفته اند، کتک خورده اند، تشویق نشده اند، مراحل تکاملی را به درستی طی نکرده اند، یعنی نه خود را می فهمند، نه خود را باور دارند و نه برای خود احترام قائل هستند.

 

این افراد احساس می کنند از دیگران کمتراند، بنابر این اعتماد به نفسشان کاهش پیدا می کند.

از حضور در جمع خجالت می کشند، نمی توانند حرف بزنند، نمی توانند کار خاصی انجام دهند و خیال می کنند همیشه از بقیه کمترند. و احتمال افسردگی در آن ها زیاد است.

 

برای افزایش اعتماد به نفس این افراد باید توانایی ها و قابلیت هایشان را به آن ها یاد آوری کرد تا خود را باور کنند. باید به آن ها کمک کرد تا استعداد خود را کشف و شکوفا کنند.

 

 

 

۳- اعتماد به نفس کاذب پایین

افرادی که در کودکی به شدت مورد بی توجهی و آزار و اذیت والدین و یا اطرافیان قرار می گیرند و طوری با آن ها رفتار می شود که احساس می کنند، پدر و مادری ندارند، کسی یاورشان نیست و فکر می کنند بود و نبودشان هیچ فرقی به حال دیگران ندارد، دچار اعتماد به نفس کاذب از نوع خیلی پایین می شوند.

 

این افراد معمولاً در تحصیل و کسب و کار موفق هستند اما بر خلاف افرادی که دچار اعتماد به نفس کاذب بالا هستند، خودشان را دست کم می گیرند، موفقیت های خود را کوچک می بینند و فکر می کنند کاری که آن ها انجام می دهند را همه می توانند انجام دهند.

در حالی که واقعاً این طور نیست و آن ها انسان های موفقی هستند.

 

انواع اعتماد به نفس

 

این افراد چون اعتماد به نفس خیلی پایینی دارند، انتخاب های ضعیف و نامناسبی هم خواهند داشت. مثلا وقتی به آن ها میوه تعارف کنید، بدترین میوه را بر خواهند داشت. چون خودشان را پایین تر از دیگران می بینند.

در حالی که افراد با اعتماد به نفس کاذب بالا، بهترین میوه را بر خواهند داشت. چون خودشان را بهتر از دیگران می دانند.

 

 

 

۴- اعتماد به نفس متعادل

کسانی که در کودکی به صورت معقول و معتدل مورد توجه و احترام والدین و اطرافیانشان بوده اند، اعتماد به نفس متعادل و عادی دارند.

 

مثلاً وقتی کودک نقاشی می کند و به پدر نشان می دهد، پدر از او تشکر می کند و به عنوان تشویق او را می بوسد، کودک می پرسد کس دیگری هم هست که به خوبی من نقاشی کند؟ پدر می گوید خیلی ها در دنیا نقاشی می کنند، نقاشی تو هم خوب است.

این کودک اعتماد به نفس طبیعی و متعادل خواهد داشت.

 

افرادی که اعتماد به نفس طبیعی دارند، توان خودشان را به دقت می دانند و مطابق با آن زندگی می کنند.

 

اگر از فردی که اعتماد به نفس طبیعی دارد، بخواهیم کاری را که در حد توان و علم او نیست انجام دهد، به دلیل اینکه او توان، علم و مهارت آن کار را ندارد، هر گز آن کار را انجام نمی دهد.

 

 

انواع اعتماد به نفس از نظر کارکردی

 

انواع اعتماد به نفس از نظر کارکردی شامل: اعتماد به نفس رفتاری، اعتماد به نفس معنوی و اعتماد به نفس عاطفی می باشد.

 

۱- اعتماد به نفس رفتاری

نوعی از اعتماد به نفس که در رفتار و اعمال ما بروز پیدا می کند، اعتماد به نفس رفتاری نام دارد. به عبارتی اعتماد به خود در عمل کردن و به نتیجه رساندن کارها اعتماد به نفس رفتاری نام دارد.

 

افرادی که در اعمال و رفتار خود، از ساده ترین کار ها مثل خرید از فروشگاه تا مشکل ترین کار ها مثل قبولی در آزمون دانشگاه ها یا راه اندازی یک کسب و کار با اعتماد به نفس عمل می کنند، یعنی به خود اعتماد و باور دارند، افرادی هستند که اعتماد به نفس رفتاری خوب و مناسبی دارند.

 

اکثر ما به دنبال همین نوع از اعتماد به نفس هستیم. ما دوست داریم به اهداف و آرزو های خود برسیم، به درستی برنامه ریزی کنیم، مسائل زندگی را به درستی حل و پشت سر بگذاریم، همه ی این موارد نیازمند اعتماد به نفس رفتاری هستند.

 

 

افرادی که اعتماد به نفس رفتاری پایینی دارند:

 

  • معمولاً اهمال کار هستند و کار های خود را به تاخیر می اندازند، تا جایی که انجام آن کار را فراموش می کنند.
  • در برنامه ریزی برای رسیدن به اهداف خود شکست می خورند. که یکی از علت های آن همان اهمال کاری است.
  • در تصمیم گیری های خود تردید دارند و قاطع نیستند.
  • در برقراری روابط با دیگران ضعیف هستند. باور ندارند که می توانند روابط خوب و محبت آمیز با دیگران داشته باشند.
  • سعی می کنند مشکلات و مسائل زندگیشان را نادیده بگیرند یا به عبارتی آن ها را دور بزنند.
  • چون خودشان را باور نداشته و به خود اعتماد ندارند، منتظر این هستند تا دیگران آن ها را تایید کنند. اما از دیگران تقاضای کمک هم نمی کنند.

 

 

۲- اعتماد به نفس عاطفی

نوعی از انواع اعتماد به نفس که در عواطف و احساسات ما بروز پیدا می کند. به عبارتی، اعتماد به توانایی خود در کنترل عواطف و احساساتمان، اعتماد به نفس عاطفی نام دارد.

 

 

 

افرادی که می توانند در شرایط مختلف احساسات خود را کنترل کنند و مطابق با شرایط موجود احساساتشان را بروز می دهند، اعتماد به نفس عاطفی خوبی دارند.

 

 

افرادی که اعتماد به نفس عاطفی پایینی دارند:

 

  • به توانایی خود در درک و تشخیص احساسات خود باور ندارند.
  • به توانایی خود در بروز دادن و استفاده ی مناسب از احساسات خود باور ندارند.
  • به توانایی خود در برقراری ارتباط مناسب و محبت آمیز با دیگران باور ندارند.
  • به اینکه احساسات و عواطف آن ها ارزشمند است و می توانند احساسات خود را به عنوان هدیه ای ارزشمند در اختیار دیگران بگذارند باور ندارند.
  • و به دلیل مواردی که در بالا گفته شد، معمولاً گوشه گیر و منزوی هستند.
  • اعتماد به نفس عاطفی با افزایش گوشه گیری و منزوی شدن، بیشتر کاهش می یابد.

 

 

 

۳- اعتماد به نفس معنوی

نوعی از اعتماد به نفس که در باور ما نسبت به خدا و جهان هستی بروز پیدا می کند. به عبارتی اعتماد به اینکه جهان هستی بیهوده آفریده نشده و هر چیزی هدفمند است و به طور کلی داشتن نگرش مثبت نسبت به زندگی، اعتماد به نفس معنوی نام دارد.

 

 

افرادی که اعتماد به نفس معنوی پایینی دارند:

 

  • باور ندارند که جهان هستی به سمت خیر و نیکی پیش می رود.
  • باور ندارند  که جهان هستی  هدفمند و منظم آفرده شده است.
  • به اینکه خودشان یکی از معجزات جهان هستی هستند باور ندارند.
  • به خداوند اعتماد کافی ندارند و می خواهند همه چیز را خودشان کنترل کنند.
  •  به دلیل عدم اعتمادشان به خداوند، احساس بی امنی می کنند و با همه چیز و همه کس با احتیاط رفتار می کنند.
  • از نظر روحی و معنوی احساس بی قراری می کنند.

 

 

 

بسیار خوب این مقاله هم به پایان رسید.

احتمالاً وقتی با این مطلب مواجه شدید تعجب کردید، چون فکر نمی کرید که اعتماد به نفس هم انواعی دارد.

 

من هم مثل شما وقتی برای اولین بار با موضوع انواع اعتماد به نفس مواجه شدم تعجب کردم، چون فکر می کردم اعتماد به نفس ما فقط مربوط به مسائلی مثل رانندگی کردن، صحبت کردن در جمع یا مواردی مثل اینها می شود، در حالی که این موارد فقط جزو اعتماد به نفس رفتاری محسوب می شوند. اما هر انسانی می تواند در هر سه زمینه ی رفتاری، عاطفی و معنوی به خود اعتماد داشته باشد و اعتماد به نفس خود را تقویت کند.

 

 

امیدوارم این مطلب برای شما مفید بوده باشد.

 

پایان

 


نویسنده: عباس عابدینی

برگرفته از: کتاب اعتماد به نفس دکتر محمد مجد و

کتاب دستیابی به آن و زندگی با آن نوشته ی باربارا دی آنجلس

 

 

 

 

 

اعتماد به نفس

در بسیاری از کتاب ها، مقالات و یا سایت های اینترنتی تعریف اعتماد به نفس با پیچیدگی و  ابهام بیان شده است.

آنچه که در این نوشته در مورد تعریف اعتماد به نفس می خوانید، حاصل درک شخصی من از مفهوم اعتماد به نفس است که سعی داشته ام این تعریف را به ساده ترین شکل ممکن بیان کنم.

 

افراد زیادی وجود دارند که دچار کمبود اعتماد به نفس می باشند و در عین حال افرادی هم وجود دارند که دچار اعتماد به نفس  بیش از حد بالا و یا بیش از حد پایین هستند.

 

اما به نظر من داشتن اعتدال در هر نوع ویژگی از قبیل اعتماد به نفس، ترس، اخلاق، شرم و حیا و تمام ویژگی های انسانی از اهمیت خاصی برخوردار است، به نحوی که در دین مقدس اسلام و سایر ادیان جهان به اعتدال گرایی در زندگی سفارش بسیاری شده است.

 

در این مقاله سعی دارم در مورد مفهوم اعتماد به نفس صحبت کنم و بهترین و ساده ترین تعریف آن را برای شما بیان کنم .


 

  • بهترین و ساده ترین تعریف اعتماد به نفس چیست؟

به عبارت “اعتماد به نفس” توجه کنید.

 

قطعاً شما هم متوجه شده اید که اعتماد به نفس در واقع همان “اعتماد به خود” است.

به عبارتی کسی که اعتماد به نفس دارد یعنی به خودش اعتماد داشته و همچنین خود را باور دارد.

 

بنابراین اعتماد به نفس یعنی اینکه من به خودم اعتماد دارم، خودم را باور می کنم، ، آنچه را که هستم دوست دارم و از آن راضی هستم.

و حرف مردم و شرایط محیطی نمی تواند این طرز تفکر مثبتی که من نسبت به خودم دارم را تغییر داده و یا تضعیف کند.

 

به عبارتی یعنی برای آن چیزی که هستم و شامل: خصوصیات اخلاقی و رفتاری، توانایی ها و مهارت ها، نقاط ضعف و نقاط قوت من می باشد ارزش و اعتبار قائلم، آن ها را می پذیرم و با وجود تمام این خصوصیات برای رسیدن به موفقیت تلاش می کنم.

و سعی می کنم نقاط ضعف خود را برطرف و نقاط قوت خود را تقویت کنم.

 

 

  • خودتان را بیشتر از قبل بشناسید

با توجه به تعریف اعتماد به نفس که در بالا گفته شد، متوجه شده اید که اعتماد به نفس وابستگی زیادی به شناخت فرد از خودش در شرایط مختلف دارد.

 

افرادی که از خود شناخت بهتری دارند، می توانند در زمینه های خاصی با اعتماد به نفس بالاتری ظاهر شوند.

البته اگر فردی را دیدید که در تمام زمینه ها ادعای توانمند بودن کرده و خود را در هر کاری که از او درخواست می کنید ماهر دانسته و به شما نه نمی گوید مطمئن باشید چنین فردی دچار اعتماد به نفس کاذب است.

 

 

  • از نقاط ضعف خود غافل نباشید

هیچ فردی نیست که در تمام زمینه ها، اعتماد به نفس بالایی داشته باشد و بگوید که می تواند هر کاری را انجام دهد.

همانطور که هیچ فردی نیست که در تمام زمینه ها بدون اعتماد به نفس باشد.

 

وقتی ما می گوییم شخصی، فرد با اعتماد به نفسی است، منظورمان این نیست که آن فرد در تمام زمینه ها دارای مهارت و توانایی است و در تمام این زمینه ها عملکرد خوبی دارد، بلکه می دانیم قطعاً این فرد در زمینه های مختلف ضعیف عمل خواهد کرد و نقاط ضعفی هم دارد.

 

اما این فرد سعی کرده نقاط ضعف و قوت خود را شناسایی کند.

نقاط ضعف خود را کاهش دهد، نقاط قوت خود را تقویت کند و در نهایت با شناخت خوبی که از خود کسب کرده در جامعه بهتر از دیگران ظاهر شود.

 

به عبارت دیگر چنین فردی بر روی خودش سرمایه گذاری کرده و اکنون از سود و فواید این سرمایه گذاری که بر روی شخصیت خود انجام داده است استفاده می کند.

 

  • توانایی های خود را بشناسید و آن ها را تقویت کنید.

    اعتماد به نفس

 

اگر شما فردی هستید که در زمینه های مختلف اعتماد به نفس پایینی دارید، احتمالاً شما در آن زمینه مهارت و توانایی پایینی دارید و بنابراین اولین کاری که باید بکنید، تقویت آن مهارت یا توانایی است.

 

یادتان باشد شما قرار نیست در تمام زمینه ها با مهارت و توانایی بالا ظاهر شوید، بلکه ابتدا شما باید مهارت ها و زمینه هایی که به آن ها علاقه دارید و یا فکر می کنید در آن ها استعداد دارید را شناسایی و شروع به تقویت مهارت های خود در آن زمینه کنید.

 

یکی از علل کمبود اعتماد به نفس در زمینه های مختلف، نداشتن مهارت کافی در آن زمینه است.

این اعتماد به نفس پایین را می توان با تقویت آن مهارت، بالا برده و تقویت کرد.

کاری که آقای بروسلی آن را به خوبی انجام داده است.

همانطور که در ویدیو زیر مشاهده می کنید، تسلط بالای او در انجام حرکات رزمی باعث شده تا او با اعتماد به نفس بالا در مسابقات ورزشی حاضر شود.

 

 

  • شخصیت شما مهم است

البته باید این نکته را هم بگویم که شخصیتی که شما در حال حاضر دارید و مهارت ها و توانایی هایی که تا کنون توانسته اید کسب کنید به شرایطی که در گذشته داشتید، محیطی که در آن بزرگ شدید و همچنین خانواده ی شما مربوط می شود.

 

به عنوان مثال اگر فردی در خانواده ای بزرگ شده است که پدر یا مادر خانواده همیشه آن فرد را از رانندگی کردن با خودرو ترسانده اند و هرگز اجازه ی رانندگی را به فرزند خود نداده اند.

و یا فرزندی که خانواده اش او را همیشه نسبت به تحصیل بدبین کرده اند و علاقه ی فرزندشان را نسبت به تحصیل سرکوب کرده اند و فقط به او گفته اند که:

“اگه درس بخونی به هیچ جا نمیرسی، فقط باید کار کنی، از درس و مدرسه هیچی نصیبت نمیشه”

 

و صد ها حرف دیگر که قطعاً این فرزند را در آینده نسبت به مسئله ای همچون تحصیل یا رانندگی با مشکل مواجه خواهد کرد و چنین فردی مطمئناً اعتماد به نفس کافی را در آن زمینه نخواهد داشت.

 

خلاصه ی کلام

افرادی که اعتماد به نفس دارند نسبت به خود و ویژ گی ها ی خود و به طور کلی نسبت به آنچه که هستند رضایت دارند.

این افراد شناخت خوبی نسبت به خود دارند و نقاط ضعف و قوت خود را شناخته و بر روی آن ها کار می کنند.

خودشان را همانطور که هستند، زشت یا زیبا، چاق یا لاغر، کوتاه یا بلند دوست دارند.

می دانند که داشتن اعتماد به نفس می تواند کمک زیادی به آن ها برای رسیدن به موفقیت باشد، بنابراین سعی می کنند این ویژگی را در خود تقویت کنند.

 

اگر می خواهید اعتماد به نفس داشته باشید، سعی کنید خودتان باشید نه آن چیزی که دیگران می خواهند.

اگر خود واقعیتان باشید، اعتماد به نفس فقط یکی از ده ها ویژگی مثبتی است که کسب خواهید کرد.

در آینده  ویدیو ای کامل در مورد اعتماد به نفس در این صفحه منتشر خواهد شد و به سوالات شما دوستان در زمینه ی اعتماد به نفس پاسخ داده خواهد شد.

 

 

پایان


نویسنده: عباس عابدینی

منبع: فراانگیزش